Vraag en antwoord

Deze rubriek is voor het laatst bijgewerkt op 17 oktober 2018. Bureau Marineterrein Amsterdam stelt alles in het werk om steeds juiste, volledige en actuele informatie te bieden. Zie je jouw vraag hier niet bij staan? Via dit formulier kun je een vraag stellen.

Ambitie en toekomstvisie

Hier vind je meer informatie over de toekomstvisie voor het Marineterrein; wat wordt de betekenis van deze bijzondere plek?
  • Wat is de ambitie van het Marineterrein?

    Op Marineterrein Amsterdam worden oplossingen bedacht, getest en toegepast voor internationale uitdagingen. Een gemeenschap van vernieuwers, wetenschappers en bedrijven werkt hieraan samen, zodat de sterke positie van Amsterdam en Nederland internationaal wordt verstevigd. Het Marineterrein wordt zodoende ontwikkeld tot een toekomstbestendig stadskwartier waar open innovatie mogelijk is, met toegankelijke en flexibele werk- en ontmoetingsruimtes, bijzondere woonvormen, sport, recreatie en groen.

  • Waarom wordt het Marineterrein een internationaal innovatiemilieu?

    De keuze voor innovatie als invalshoek komt voort uit een toenemend belang van kennis en creativiteit voor de nationale economie en de werkgelegenheid. Daarnaast blijkt uit onderzoek dat innovatie goed gedijt in een binnenstedelijke omgeving. Het Marineterrein wordt dus het economisch ecosysteem dat de stad, de regio en Nederland versterkt.

  • Blijft het Marineterrein een bijzondere plek?

    Wie Marineterrein Amsterdam betreedt, merkt direct dat het een bijzonder deel van Amsterdam is. De muur, het omringende water, de rust, het groen en verschillende beeldbepalende gebouwen spreken tot de verbeelding en maken van Marineterrein Amsterdam een plek die zich onderscheidt van andere plekken in de stad. Deze kwaliteiten blijven ook in de toekomst natuurlijk zo veel mogelijk behouden.

  • Vanuit welke waarden wordt het Marineterrein ontwikkeld?

    Er zijn waarden vastgesteld die belangrijk zijn bij de ontwikkeling van het Marineterrein. Die waarden zijn vernieuwing (open voor verandering, innovatief), verbinding (van mensen en van kennis) en focus (rust, onverstoorbaar werken aan oplossingen). Naast deze waarden zijn er ook thema’s die richting geven bij de selectie van huurders, bij het initiëren van projecten en bij het programmeren van activiteiten.

  • Welke thema’s zijn belangrijk voor het Marineterrein?

    De thema’s die op dit moment van belang zijn voor het Marineterrein zijn water, leren, wonen, mobiliteit en gezondheid. Voor de onderstaande maatschappelijke vraagstukken zoeken we oplossingen.

    • Water: Hoe regelen we schoon zwemwater in de haven van het Marineterrein en een waterhuishouding die steden neerslagbestendig maakt, gebouwen koelt en daken vergroent?
    • Leren: Technologie verandert de wereld in hoog tempo. Welke nieuwe vaardigheden moeten we leren om sterk te blijven?
    • Wonen: Verstedelijking en klimaatverandering hebben grote gevolgen voor de manier waarop we leven en wonen. Welke innovatieve woonvormen bieden oplossingen?
    • Mobiliteit: We willen af van vervuilende en ruimte verslindende voertuigen in de stad. Hoe organiseer je dat zó dat goederen en mensen nog wel op plaats van bestemming komen?
    • Gezondheid: Voldoende beweging is een van de belangrijkste voorwaarden voor een gezond leven. Hoe zorg je ervoor dat mensen met plezier gaan bewegen en sporten?
  • Wat voor soort woningen komen er?

    Het innovatieve karakter van het gebied zal ook in het wonen terugkomen. Bijvoorbeeld in innovatieve bouw- of verbouwtechnieken, flexibele woningen en gebruikscontracten, woningen met gezamenlijke, circulaire voorzieningen of experimentele woonvormen.

  • Komen er woningen op het terrein?

    Ja, een terrein met bedrijvigheid in het hart van de stad kan niet zonder woningen en bewoners die bijdragen aan de sfeer en levendigheid op het terrein. Daarnaast is er veel behoefte aan woningen in de stad. Het aantal en het soort woningen dat wordt gebouwd, is nog niet bepaald. De woningen zullen moeten passen bij de ontwikkeling van het Marineterrein als toekomstbestendig stadskwartier en zijn dus anders dan we gewend zijn.

  • Wordt het terrein duurzaam?

    Het Marineterrein wil vooroplopen in de verduurzaming van water-, energie- en afvalstromen. Er wordt momenteel onderzocht hoe dit het beste kan. Tegelijkertijd wordt er al geëxperimenteerd met maatregelen om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen: het blauw-groene dak op gebouw 002 is daar een goed voorbeeld van.

  • Komt er autoverkeer op het terrein?

    Het terrein is nu autoluw: alleen vergunninghouders en leveranciers kunnen met de auto het terrein op. Het gebied wordt in de toekomst autovrij. Voor het vervoer van mensen en goederen wordt dus gezocht naar andere, innovatieve oplossingen.

  • Komen er sportvoorzieningen?

    Sporten creëert een gezonde stad, bevordert de interactie op het terrein, met de omgeving en de stad. In de openbare ruimte, de helft van het gehele terrein, is straks veel ruimte om te bewegen, te spelen en te sporten, maar mogelijk niet op de plek waar de sportvelden nu liggen. Sportvelden worden multifunctioneel en wellicht ook verplaatsbaar. Ook wordt onderzoek gedaan naar sporten op daken en er zijn plannen voor een inpandige sportfaciliteit.

  • Blijft het Marineterrein een ‘eiland’?

    Nee, Marineterrein Amsterdam wordt een open, uitnodigend gebied, met fysieke verbindingen met de omgeving en veel ruimte voor groen, recreatie, ontmoeting en ontspanning. Activiteiten op het gebied van cultuur, sport en kennis zijn voor iedereen toegankelijk. Er komen verder nog meer routes voor fietsers en voetgangers.

Ontwikkeling en strategie

Hier vind je meer informatie over de manier waarop de ontwikkeling tot stand komt, welke partijen daarbij betrokken zijn en welke strategie ze volgen.
  • Hoe zijn de ontwikkelingen op het Marineterrein gestart?

    In 2011 heeft het ministerie van Defensie besloten om het Marine Etablissement Amsterdam grotendeels te verlaten; dit proces is gestart in 2015. In 2013 hebben het Rijk en de gemeente Amsterdam gezamenlijke uitgangspunten voor de ontwikkeling van het terrein vastgelegd in de strategienota Marineterrein. De bijbehorende bestuursovereenkomst is in december 2013 ondertekend. In januari 2015 is een deel van het terrein – de Voorwerf – overgedragen aan het Rijksvastgoedbedrijf en is de geleidelijke ontwikkeling van Marineterrein Amsterdam gestart.

  • Wie begeleiden de ontwikkeling van het Marineterrein?

    Het Rijk (als huidige eigenaar van het Marineterrein), de gemeente Amsterdam (als beoogd koper) en Bureau Marineterrein Amsterdam (als projectbureau). Zij hebben onderling duidelijke afspraken gemaakt over de ambitie, de opdracht aan Bureau Marineterrein Amsterdam, de tijdelijke verhuur van gebouwen die leegkomen, de realisatie van de eerste projecten en de manier van ontwikkelen. Dit staat in de bestuursovereenkomst.

  • Welke betekenis hebben de huidige ontwikkelingen?

    Alles wat er nu gebeurt op het terrein is tijdelijk, maar wel richtinggevend voor de toekomst. Bureau Marineterrein Amsterdam initieert en begeleidt deze huidige, tijdelijke ontwikkelingen in opdracht van het Rijk en de gemeente Amsterdam. Over de toekomstige definitieve ontwikkelingen beslissen de overheid en de politiek.

  • Hoelang duren de tijdelijke ontwikkelingen?

    Naar verwachting starten na 2021, gefaseerd, de definitieve ontwikkelingen. Tot die tijd vinden richtinggevende, tijdelijke ontwikkelingen plaats. In 2018 worden belangrijke keuzes gemaakt over de toekomst van het gebied en de bijbehorende planning.

  • Wat is de opdracht aan Bureau Marineterrein Amsterdam?

    De opdracht aan Bureau Marineterrein Amsterdam is de economische en intrinsieke waarde van het terrein te ontwikkelen. Dat betekent dat zowel de economische als maatschappelijke betekenis van het terrein van toenemend belang wordt voor de gebruikers, Amsterdam en de samenleving in zijn geheel. In de bestuursovereenkomst is deze opdracht omschreven.

  • Wat doet Bureau Marineterrein Amsterdam?

    Bureau Marineterrein Amsterdam beheert en exploiteert de ruimtes en faciliteiten die beschikbaar komen. Vanuit de programmering daarvan werken we aan een betekenisvolle toekomst voor het gebied. Onder programmering verstaan we de organisaties die tijdelijk op het terrein komen, de activiteiten die er plaatsvinden en de projecten die er ontstaan. Het is daarnaast ook de taak van Bureau Marineterrein Amsterdam om het publiek te informeren over de ontwikkelingen en de dialoog met de omgeving gaande te houden.

  • Welk mandaat heeft Bureau Marineterrein Amsterdam?

    Het bureau kan, binnen de kaders van de bestuursovereenkomst en de onderliggende strategienota, zelfstandig beslissingen nemen over de tijdelijke ontwikkelingen op het terrein. Bijvoorbeeld over het initiëren van projecten en de acceptatie van tijdelijke huurders en activiteiten. Een stuurgroep waarin Rijk en gemeente zitting hebben controleert Bureau Marineterrein Amsterdam.

  • Hoe wordt het Marineterrein ontwikkeld?

    Marineterrein Amsterdam wordt stap voor stap en proefondervindelijk ontwikkeld. Dat betekent dat er getest wordt welke activiteiten het best bijdragen aan de gestelde doelen. De bedrijven en organisaties op het terrein moeten dus echt bewijzen dat ze daadwerkelijk innovatief zijn en zich inzetten voor het delen van kennis. Dat is een andere aanpak dan bij een traditioneel bestemmingsplan, waarbij er een vastgesteld eindbeeld is.

  • Waarom wordt stap voor stap ontwikkeld?

    Rijk en gemeente hebben voor deze organische (of adaptieve) ontwikkeling gekozen omdat daarmee flexibel kan worden ingespeeld op nieuwe inzichten en grote uitdagingen in de toekomst.

  • Waarom is er geen bestemmingsplan?

    Van oudsher is Marineterrein Amsterdam een militair gebied. Daarom is er op dit moment geen bestemmingsplan.

  • Komt er een bestemmingsplan?

    Er komt in ieder geval een document dat richting geeft aan de planologische ontwikkeling van het terrein. Of dit een bestemmingsplan wordt of een omgevingsplan, is nog niet bekend.

  • Wanneer wordt het Marineterrein verkocht?

    Dat is nog niet bekend. Het Rijk wil de bestemming van het bijzondere terrein waarborgen vóór verkoop van het terrein. De gemeente stelt kaders, bijvoorbeeld door het maken van het bestemmingsplan of omgevingsplan, de erfpachtovereenkomsten, het afgeven van vergunningen en door eventueel subsidies te verstrekken. Daarnaast kunnen er privaatrechtelijke overeenkomsten worden afgesloten. De gemeente Amsterdam heeft het recht van eerste koop.

  • Blijft Defensie op het Marineterrein?

    Dienstencentrum Personeelslogistiek, afdeling Selectie & Keuringen (voorheen Dienst Werving en Selectie) blijft op het Marineterrein, zoals eerder afgesproken. In juli 2018 heeft Defensie aangegeven op een groter deel van het Marineterrein te willen blijven. De gemeente Amsterdam en het Rijk zijn in gesprek over de gevolgen hiervan. Dit betekent dat de plan- en besluitvorming rondom het projectbesluit wordt uitgesteld.

  • Hoe verloopt het gefaseerde vertrek van Defensie?

    De Koninklijke Marine heeft lange tijd het terrein in beheer gehad voor de Marine en een aantal ondersteunende diensten van Defensie. In 2015 heeft Defensie het eerste deel van het terrein verlaten (Voorwerf) en in 2016 een volgend deel (Kade West). Dit blijft zo. In juli 2018 heeft Defensie aangegeven op een groter deel van het Marineterrein te willen blijven. De gemeente Amsterdam en het Rijk zijn in gesprek over de gevolgen hiervan. Dit betekent dat de plan- en besluitvorming rondom het projectbesluit wordt uitgesteld.

Plan- en besluitvorming

Hier vind je informatie over het proces rondom de plan- en besluitvorming en de bijbehorende inspraak.
  • Wie is waarvoor verantwoordelijk op het Marineterrein?

    De huidige, tijdelijke ontwikkelingen worden begeleid door Bureau Marineterrein Amsterdam, in opdracht van het Rijk en de gemeente Amsterdam. Over de toekomstige definitieve ontwikkelingen beslissen de overheid en de politiek. Wat betreft de besluitvorming en de bijbehorende inspraak wordt het zogenaamde Plaberum gevolgd: het Plan- en Besluitvormingsproces Ruimtelijke Maatregelen 2017 van de gemeente Amsterdam.

  • Hoe verloopt de plan- en besluitvorming rond het Marineterrein?

    Het Plan- en Besluitvormingsproces Ruimtelijke Maatregelen 2017 (Plaberum) deelt ruimtelijke projecten op in vier fases. De principenota hoort bij fase 1, de verkenningsfase. In deze fase zijn de wenselijkheid, mogelijkheden en richting van ruimtelijke ontwikkeling in het gebied verkend. Daarnaast zijn in deze principenota de verdere processtappen, de rolverdeling en het participatieproces beschreven.

    De verkenningsfase is afgesloten met een bestuurlijk besluit van het College van B&W, het principebesluit (juli 2017), dat richting geeft aan fase 2, de haalbaarheidsfase. In deze fase wordt de haalbaarheid van het project verder uitgewerkt en vastgelegd in een projectnota met bijbehorend projectbesluit. De gemeenteraad heeft echter, bij de bespreking van de principenota in oktober 2017, een motie aangenomen, waarin is opgenomen dat de gemeenteraad aanzienlijk meer woningen wenst te realiseren op het Marineterrein.

    Daarnaast is tussen Rijk en gemeente in de bestuursovereenkomst afgesproken dat er een richtinggevend document voor de planologische besluitvorming moet komen, met daarin een verdere inkadering van de uitgangspunten voor de definitieve ontwikkeling op de langere termijn. Deze nota van uitgangspunten vormt straks een integraal onderdeel van de projectnota. Rijk en gemeente zullen in wederzijds overleg moeten bepalen hoe de motie van invloed is op deze uitgangspunten. Met de gemeenteraad is afgesproken er pas na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018 een nieuw voorstel zal worden voorgelegd, leidend tot een projectbesluit. Bij dit projectbesluit zal ook worden afgewogen of de gemeente het terrein kan aankopen van het Rijk.

    NB: In juli 2018 heeft Defensie aangegeven op een groter deel van het Marineterrein te willen blijven. De gemeente Amsterdam en het Rijk zijn in gesprek over de gevolgen hiervan. Dit betekent dat de plan- en besluitvorming rondom het projectbesluit wordt uitgesteld.

    Na fase 2 volgen nog fase 3, de ontwerpfase en fase 4, de uitvoeringsfase. Fase 3 wordt afgesloten met een investeringsbesluit met daarin uitspraken over het ontwerp, het programma en de middelen voor de uitvoering. De laatste fase is de uitvoeringsfase. In deze fase wordt er een bestemmingsplan of omgevingsplan vastgesteld en worden onder meer de vergunningen aangevraagd.

  • Hoe is de principenota tot stand gekomen?

    Er is in 2016 en 2017 onderzoek gedaan naar de kwaliteit van het gebied, de toekomstige bestemming en hoe het op een flexibele manier ontwikkeld kan worden. Naast onderzoeken zijn ook overleggen gevoerd met de tijdelijke huurders, omwonenden, culturele instellingen aan het Oosterdok, corporaties die woningen exploiteren op de Oostelijke Eilanden en vertegenwoordigers van innovatiemilieus in en buiten Amsterdam. Hieruit is de principenota Marineterrein voortgekomen. Op 18 juli 2017 heeft het College van B&W hierover een principebesluit genomen.

  • Wat is er na het principebesluit gebeurd?

    In juli 2017 heeft het College van B&W de principenota vastgesteld. Hierover is ook een informatie- en consultatieronde georganiseerd. Daarnaast is er ook een motie  aangenomen door de gemeenteraad. De principenota, het eindverslag van de informatie- en consultatieronde en de motie vormen de basis voor de volgende stap: het richtinggevend planologisch document; de projectnota. Deze projectnota wordt na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018 voor besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd. Daarna volgt de inspraakronde.

  • Wat is er met de reacties op de principenota gebeurd?

    Er is een eindverslag gemaakt van de eerste informatie- en consultatieronde rondom het principebesluit. Het Rijk en de gemeente Amsterdam betrekken de reacties uit deze ronde bij hun verdere plan- en besluitvorming, in onder andere de nota van uitgangspunten en de projectnota Marineterrein.

  • Wanneer wordt de volgende stap in de besluitvorming genomen?

    Tijdens de raadscommissievergadering Ruimtelijke Ordening van 31 oktober 2017 heeft het College van B&W de verdere besluitvorming over de toekomst van Marineterrein Amsterdam uitgesteld tot na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018. De gemeenteraad wil hiermee meer tijd uittrekken voor de besluitvorming over dit bijzondere gebied. In de bestuursovereenkomst is afgesproken dat er uiterlijk 1 juli 2018 juridisch-planologische uitgangspunten voor de ontwikkeling zijn voorgelegd aan de gemeenteraad: dit is de projectnota.

    Echter, in juli 2018 heeft Defensie aangegeven op een groter deel van het Marineterrein te willen blijven. De gemeente Amsterdam en het Rijk zijn in gesprek over de gevolgen hiervan. Dit betekent dat de plan- en besluitvorming rondom het projectbesluit wordt uitgesteld.

  • Hoe verloopt de inspraakronde rondom de projectnota?

    Nadat het College van B&W het projectbesluit heeft genomen, wordt de projectnota aan het publiek voorgelegd. Er zullen daarnaast inloop- en inspraakbijeenkomsten zijn. De reacties worden in een nota van beantwoording verwerkt. De projectnota wordt vervolgens met het projectbesluit en de nota van beantwoording ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd.

  • Wat zijn de doelgroepen bij de plan- en besluitvorming?

    Marineterrein Amsterdam is een bijzonder gebied waarbij veel partijen zich betrokken voelen. Daarom wordt ingezet op het bereiken van zo veel mogelijk belangstellenden en belanghebbenden, zoals omwonenden, bedrijven en instellingen rond het Oosterdok, bewoners van Amsterdam, tijdelijke huurders op het Marineterrein, bedrijven en kennisinstellingen in de stad en innovatiemilieus in het land.

  • Wat is de rol van de buurt?

    Interactie met de omgeving verankert Marineterrein Amsterdam in de stad. Daarom vinden hier buurtinitiatieven plaats die aansluiten op de waarden en thema’s van Marineterrein Amsterdam. Met buurtbewoners is ook een platform opgezet dat onderzoekt hoe buurtinitiatieven de thema’s kunnen versterken en welke rol Marineterrein Amsterdam kan spelen in het verbeteren van de buurt. Bijvoorbeeld door het ter beschikking stellen van nieuwe technologie die op het terrein is ontwikkeld of het faciliteren van sport.

  • Wat is Expeditie Oosterdok?

    Er is onder de noemer Expeditie Oosterdok samenwerking gezocht met onze ‘programmerende buren’ (zoals NEMO, ARCAM, OBA, Muziekgebouw aan ’t IJ) om te komen tot gezamenlijke activiteiten die de betekenis van het gebied kunnen versterken. Techniek en vernieuwing staat daarbij centraal.

  • Hoe krijg ik actuele informatie en hoe kan ik actief meedoen?

    • Op deze website kun je informatie vinden over de participatie en inspraak.
    • Via de nieuwsbrief blijf je op de hoogte van het laatste nieuws. Schrijf je hier in.
    • Rondleidingen: elke laatste vrijdag van de maand om 17.00 uur organiseert Bureau Marineterrein Amsterdam een rondleiding over wat er nú op het Marineterrein gebeurt. 
    • ‘Bijpraten met de buurt’: omwonenden kunnen deelnemen aan bijeenkomsten waarbij recente ontwikkelingen op het Marineterrein worden besproken. ‘Bijpraten met de buurt’ wordt minimaal drie keer per jaar georganiseerd.
    • Meet-ups: met regelmaat worden meet-ups georganiseerd met als doel specifieke onderwerpen samen verder te onderzoeken, zoals slimme waterhuishouding of flexibele sportfaciliteiten.
    • Programma: activiteiten die aansluiten op de waarden en thema’s van Marineterrein Amsterdam kunnen, onder curatie van Bureau Marineterrein Amsterdam, een plek vinden op het Marineterrein. Kijk hier voor meer informatie.
    • Stages en onderzoeken: met regelmaat werken we op relevante onderwerpen samen met universiteiten en hogescholen. Aanvragen op dit gebied kunnen gestuurd worden naar info@marineterrein.nl.

Planning

Hier vind je informatie over de planning van de ontwikkelingen op het Marineterrein.
  • Wat is de planning van de ontwikkeling van het Marineterrein?

    • 2013, december, bestuursovereenkomst
    • 2015, januari, Voorwerf publiek toegankelijk
    • 2016, januari, Kade West publiek toegankelijk
    • 2016, januari, tijdelijke brug en gebouw 027E open
    • 2016, eerste helft, EU-voorzitterschap gehost op Marineterrein
    • 2017, juli, principenota en -besluit
    • 2018: De gemeenteraad wilde dat na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018 spoedig een projectbesluit zou worden genomen. In juli 2018 heeft Defensie aangegeven op een groter deel van het Marineterrein te willen blijven. De gemeente Amsterdam en het Rijk zijn in gesprek over de gevolgen hiervan. Dit betekent dat de plan- en besluitvorming rondom het projectbesluit wordt uitgesteld.

Werken en leren

Hier vind je informatie over de invulling van werken en leren op het Marineterrein.
  • Wordt het Marineterrein een bedrijventerrein?

    Nee, het Marineterrein wordt in de toekomst geen bedrijventerrein. Het wordt ook geen park en ook geen festivalterrein. Het wordt ook geen eiland op een eiland waar alleen kenniswerkers te vinden zijn. Het Marineterrein wordt in de toekomst wel een levendig stadskwartier waar innovatie centraal staat, met relatief veel vrije ruimte. Met woningen en met bedrijvigheid. Met kennisinstellingen, sportfaciliteiten, culturele voorzieningen en groene openbare ruimte.

  • Waarom wordt het Marineterrein een internationaal innovatiemilieu?

    Het Marineterrein wordt ontwikkeld tot een internationaal innovatiemilieu: een leef-, werk- en kennisomgeving waar vooruitstrevende organisaties op het gebied van onderwijs, wetenschap en het bedrijfsleven oplossingen voor grote, internationale uitdagingen bedenken, testen en toepassen. Dat is vastgelegd in de principenota Marineterrein. De keuze voor innovatie als invalshoek komt voort uit een toenemend belang van kennis en creativiteit voor de nationale economie en de werkgelegenheid. Daarnaast blijkt uit onderzoek dat innovatie goed gedijt in een binnenstedelijke omgeving. Het Marineterrein wordt dus een economisch ecosysteem dat de stad, de regio, Nederland en de wereld versterkt.

  • Komen hier alleen grote kennisinstellingen?

    Nee, er komt hier geen campus, zoals bijvoorbeeld Google die heeft. Grootschalige kantoorgebouwen passen niet bij de schaal, de maat, de sfeer en het profiel van het Marineterrein. Er is in de toekomst op het Marineterrein wel ruimte voor communities van pionierende beroepsgroepen. Voorbeelden zijn kleinere en middelgrote bedrijven die zich bezighouden met duurzaam design of digitale innovatie, of de research & developmentdivisies van grotere bedrijven. Om het woon- en werkgemak te dienen komen er ook ondernemingen als restaurants en buurtwinkels.

  • Wat voor soort bedrijven zitten er nu op het terrein?

    Op dit moment zijn organisaties tijdelijk op het terrein gehuisvest die zich bezighouden met talentontwikkeling, kennisdelen, technologie en duurzame innovatie in de stad. Het is een voorwaarde dat deze bedrijven, instellingen en activiteiten daadwerkelijk en blijvend bijdragen aan de ambitie van Marineterrein Amsterdam. Een goed voorbeeld hiervan is Smart Roof 2.0, dat in samenwerking met Drain Products/Urban Roofscapes en andere instellingen op het Marineterrein is gerealiseerd. Op dit dak wordt onderzocht hoe blauw-groene daken kunnen bijdragen aan de vergroening, de verkoeling en de opvang van regenwater in de stad.

  • Wat kan ik leren op het Marineterrein?

    Leren was, is en wordt een belangrijke functie op het Marineterrein. De wereld verandert steeds sneller door nieuwe technologie. Deze ontwikkeling leidt tot een heel nieuw type banen waarvoor we andere vaardigheden nodig hebben of andere manieren van leren. Organisaties op het Marineterrein werken samen aan slimme oplossingen om mensen hierbij te helpen. Zo biedt Codam een revolutionaire programmeeropleiding aan die je zonder vooropleiding kunt volgen. Bij Growth Tribe kun je leren wat artificial intelligence, growth hacking of blockchain kan betekenen voor jouw bedrijf. Nemo Science Museum opent in 2019 een ‘Studio’ waar iedereen kennis kan nemen van nieuwe technologie en kan bijdragen aan oplossingen. Door nieuwe manieren van leren te bedenken, te testen en hier toe te passen, willen we onze samenleving, onze stad en onze buurt, weerbaarder maken voor die snelle veranderingen.

  • Kan ik ruimte huren op het terrein?

    Organisaties die zich tijdelijk op Marineterrein Amsterdam willen vestigen, kunnen dit formulier invullen. Er zijn zeer veel aanvragen van geïnteresseerden. Daarbij zijn er maar een paar gebouwen die in 2018 tijdelijk beschikbaar komen geschikt als kantoor of studio. De kans dat een aanvraag in de nabije toekomst kan worden gehonoreerd, is daardoor bijzonder klein. Als er op korte of langere termijn passende ruimte beschikbaar komt, neemt Bureau Marineterrein Amsterdam contact op met gegadigden.

Wonen

Hier vind je informatie over wonen, woonvormen en woningbouw op het Marineterrein.
  • Komen er woningen op het terrein?

    Ja, een terrein met bedrijvigheid in het hart van de stad kan niet zonder woningen en bewoners die bijdragen aan de sfeer en levendigheid op het terrein. Daarnaast is er veel behoefte aan woningen in de stad. Er is op dit moment nog geen beslissing genomen over het totaal aantal woningen dat op het Marineterrein gerealiseerd kan worden. Hierover zijn de gemeente Amsterdam en het Rijk nog in gesprek.

  • Wat voor soort woningen komen er?

    Het innovatieve karakter van het gebied zal ook in het wonen terugkomen. Bijvoorbeeld in innovatieve bouw- of verbouwtechnieken, flexibele woningen en gebruikscontracten, woningen met gezamenlijke, circulaire voorzieningen of experimentele woonvormen.

  • Waarom wordt voor innovatieve woningen gekozen?

    Door zaken als verstedelijking, klimaatproblematiek en de opkomst van technologie gaat de manier waarop we leven en wonen drastisch veranderen. Op het Marineterrein kan worden uitgezocht en uitgetest op welke manieren dat kan. Dat kan juist hier omdat op deze plek de benodigde kennis en het talent samenkomen en omdat vernieuwende concepten op deze locatie meer kans hebben om zich te bewijzen dan elders.

  • Komen er ook sociale huurwoningen?

    Er komen verschillende type huurwoningen en woonvormen voor verschillende doelgroepen. Hierin wil de gemeente zoveel mogelijk de Woonagenda 2025 volgen, die flink inzet op meer woningen voor lage en middeninkomens. Er is op dit moment nog geen beslissing genomen over het totaal aantal woningen en ook niet over de verdeling van de toekomstige woningen over de verschillende doelgroepen. Hierover zijn de gemeente Amsterdam en het Rijk nog in gesprek.

  • Kan ik mij al inschrijven voor woningen?

    Dit kan nog niet. Er is nog onvoldoende bekend over de woningen en woonvormen om nu al inschrijvingen te openen. Hierover zijn de gemeente Amsterdam en het Rijk nog in gesprek. Zodra hierover meer duidelijkheid is communiceert Bureau Marineterrein Amsterdam hierover.

Openbare ruimte

Hier vind je informatie over de openbare ruimte op het Marineterrein.
  • Is het Marineterrein openbaar?

    Nee, het Marineterrein is op dit moment nog steeds eigendom van het Rijk en gedeeltelijk militair gebied. Het andere deel is wel al publiek toegankelijk, maar niet openbaar. Dat betekent dat er bovenop alle normale regels voor openbare ruimte, ook een aantal huisregels zijn die gelden voor alle bezoekers:

    • Respecteer de rust
    • Laat niets achter
    • Parkeer fietsen in een rek
    • Parkeren van auto’s alleen voor vergunninghouders
    • Honden aan de lijn
    • Geen boten
    • Geen scooters of snorfietsen
    • Niet barbecueën
  • Hoeveel wordt straks openbare ruimte?

    Defensie blijft op een deel van het terrein. De Gemeente en Rijk zijn nog in overleg hierover. In de toekomst wordt de helft van het resterende terrein openbare, autovrije ruimte met relatief veel groen. De openbare ruimte moet uitnodigen om te sporten, van het uitzicht of van de rust te genieten. De openbare ruimte is het totale onbebouwde deel van het terrein, maar ook het water van de binnenhaven en sommige daken die openbaar toegankelijk worden. In vergelijking met de rest van de binnenstad wordt het aandeel openbare ruimte op het Marineterrein een stuk groter.

  • Wat wordt de kwaliteit van de openbare ruimte?

    Innovatie floreert bij interactie van mensen in de gebouwen, maar ook met toevallige ontmoetingen op en rond het terrein. Dat vraagt om een aantrekkelijke en kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte. De Voorwerf is straks de centrale groene ruimte en de open kades richting het Oosterdok blijven behouden en worden ontsloten voor wandelaars. Verder zal sport een belangrijk stempel drukken op de inrichting van het Marineterrein.

  • Wordt het terrein duurzaam?

    Het Marineterrein wil vooroplopen in de verduurzaming van water-, energie- en afvalstromen. Er wordt momenteel onderzocht hoe dit het beste kan. Tegelijkertijd wordt er al geëxperimenteerd met maatregelen om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen: het blauw-groene dak op gebouw 002 is daar een goed voorbeeld van.

  • Hoeveel groen is er straks op het terrein?

    De helft van het terrein is straks onbebouwd met veel aandacht voor groen: de groene Voorwerf en bijvoorbeeld de sportvelden. Daarnaast komen er (blauw-)groene daken en plekken voor recreatie, ontmoetingen en ontspanning. De parkeerhavens worden weggehaald.

  • Wat gebeurt er met de bomen?

    Het aantal bomen op het Marineterrein blijft minimaal gelijk aan het huidige en bestaande waardevolle bomen blijven staan. Er wordt ook gekeken naar innovatieve manieren om bomen beter te laten groeien.

  • Mag ik mijn boot aanleggen bij het Marineterrein?

    Aanmeren aan de kades is nu en in de toekomst niet toegestaan, behalve voor het met toestemming laden en lossen van mensen en goederen.

Sport en cultuur

Hier vind je informatie over sport en cultuur op het Marineterrein.
  • Welke sportvoorzieningen zijn er nu op het terrein?

    Op dit moment zijn er enkele outdoor fitnessvoorzieningen en een sprintbaan. Ook is het terrein aangesloten op de gemarkeerde hardlooproute Rondje Oosterdok. De kwaliteit van het water in de haven wordt onderzocht met het oog op toekomstig gebruik als zwemwater.

  • Komen er sportvoorzieningen?

    Sporten creëert een gezonde stad, bevordert de interactie op het terrein, met de omgeving en de stad. In de openbare ruimte, de helft van het gehele terrein, is straks veel ruimte om te bewegen, te spelen en te sporten, maar mogelijk niet op de plek waar de sportvelden nu liggen. Sportvelden worden multifunctioneel en wellicht ook verplaatsbaar. Ook wordt onderzoek gedaan naar sporten op daken en er zijn plannen voor een inpandige sportfaciliteit.

  • Wat gebeurt er nu op het gebied van cultuur?

    Op het Marineterrein wordt cultuur verbonden met innovatie. Initiatieven van kunstenaars en creatieve ondernemers zijn welkom op het terrein, omdat ze in staat zijn om cross-overs tussen nieuwe technologie en kunst toe te passen die het publiek prikkelen en inspireren. Ook doet het Marineterrein mee aan stadsbrede en landelijke manifestaties als de Uitmarkt, het Amsterdam Light Festival en het Grachtenfestival.

  • Kunnen buurtinitiatieven op het Marineterrein terecht?

    Interactie met de omgeving verankert Marineterrein Amsterdam in de stad. Daarom vinden hier buurtinitiatieven plaats die aansluiten op de waarden en thema’s van het Marineterrein. Zo is er met buurtorganisaties samengewerkt tijdens het 100-jarig bestaan van het Aardappeloproer en tijdens het project ‘Het gezicht van 1018’.

  • Wat is Expeditie Oosterdok?

    Er is onder de noemer Expeditie Oosterdok samenwerking gezocht met onze ‘programmerende buren’ (zoals NEMO, ARCAM, OBA, Muziekgebouw aan ’t IJ) om te komen tot gezamenlijke activiteiten die de betekenis van het gebied kunnen versterken. Techniek en vernieuwing staat daarbij centraal.

  • Komen er culturele instellingen op het Marineterrein?

    Door zowel Rijk als gemeente is de wens uitgesproken om in de toekomst op het Marineterrein ruimte te scheppen voor culturele instellingen, ook om de andere functies te ondersteunen. Hierover is op dit moment nog niks bekend.

Verkeer en omgeving

Hier vind je informatie over verkeer en omgeving op en om het Marineterrein.
  • Komt er autoverkeer op het terrein?

    Het terrein is nu autoluw: alleen vergunninghouders en leveranciers kunnen met de auto het terrein op. Het gebied wordt in de toekomst autovrij. Dat betekent dat er innovatieve oplossingen voor het vervoer van mensen en goederen moeten worden gevonden, zodat de directe omgeving niet extra belast wordt.

  • Waar parkeren bezoekers?

    We stimuleren gebruikers en bezoekers van het terrein om met de fiets of het openbaar vervoer te komen. We verwijzen bezoekers die met de auto komen in de eerste plaats naar P+R-locatie Zeeburg buiten het centrum en in tweede instantie naar parkeergarages in de omgeving. 

  • Komt er een doorgaande fietsroute op het terrein?

    Die is er al. Dit was een van de eerste dingen die door Bureau Marineterrein Amsterdam gerealiseerd is. Fietsers (en voetgangers) kunnen via de tijdelijke Commandantsbrug vanaf de Dijksgracht het terrein op, net als door de poort aan de Kattenburgerstraat. En er komt waarschijnlijk een extra fiets- en voetgangersbrug naar NEMO, die de verbinding versterkt met de binnenstad.

  • Hoe profiteert de buurt van de ontwikkeling van het terrein?

    Bureau Marineterrein Amsterdam is met de buurt in gesprek om samen ideeën te bedenken waarbij de buurt direct profiteert van het terrein. Dit kan onder andere door het delen van infrastructuur voor internet, energie en logistiek. Feit blijft dat het in de tijdelijke fase, die naar verwachting duurt tot 2021, niet mogelijk is om te investeren in projecten buiten het terrein.

  • Met welke overlast krijgt de buurt te maken?

    De nieuwbouw op Marineterrein Amsterdam wordt geleidelijk gerealiseerd, net als de rest van de ontwikkeling van het terrein. We bestuderen nieuwe manieren om bouwlogistiek te organiseren, bijvoorbeeld over het water. Over de nieuwbouw zijn nog geen beslissingen genomen en er is nog geen planning bekend. Waarschijnlijk starten de werkzaamheden niet voor 2021. Verdere details zijn nog niet te geven.

  • Wie coördineert de grote bouwprojecten in de omgeving?

    Er gaat de komende jaren in de (nabije) omgeving van het Marineterrein veel veranderen, waaronder de aanleg van de Eilandenboulevard, de herontwikkeling van delen van Oostenburg, de bouw van het hoofdkantoor van Booking.com op het Oosterdokseiland en de (verwachte) aanleg van een nieuwe brug over het IJ. De gemeente Amsterdam is verantwoordelijk voor de planning van deze projecten en de communicatie daarover.

  • Welke gevolgen hebben de bouwwerkzaamheden op Oosterdokseiland?

    Op de kop van Oosterdokseiland wordt het nieuwe kantoor van Booking.com gebouwd. Dit heeft niets te maken met de ontwikkeling van het Marineterrein, maar heeft wel gevolgen voor de bereikbaarheid van het Marineterrein. Vanwege deze bouwwerkzaamheden is vanaf 9 januari 2018 de Oosterdoksdraaibrug afgesloten, waardoor fietsers en voetgangers vanuit de richting Centraal Station nu met een korte omweg het Marineterrein bereiken, en andersom. Deze situatie zal tot medio 2020 duren. Ontwikkelaar BPD en de gemeente werken ondertussen aan het verbeteren van de bereikbaarheid en bewegwijzering. Meer informatie vind je via oosterdokseiland.nl.

Bestaande bebouwing

Hier vind je informatie over de bestaande bebouwing op het Marineterrein.
  • Welke oude gebouwen staan er op het Marineterrein?

    Het kenmerkende, langgerekte Poortgebouw langs de Kattenburgerstraat is een rijksmonument en dateert uit 1655. Gebouw 024 op de kop van het Marineterrein is rond 1860 gebouwd als timmerwerkplaats en valt onder beschermd stadsgezicht. Dat geldt ook voor het gebouwtje van het Zeekadettenkorps (gebouw 031), dat dateert uit het begin van de 20e eeuw.

  • Welke gebouwen zijn in de jaren 60 gebouwd?

    De meeste andere gebouwen die op het terrein staan dateren uit de jaren 60 van de vorige eeuw. Na de aanleg van de IJtunnel is het Marinecomplex ingrijpend verbouwd. Kantoorgebouwen, loodsen, werkplaatsen, sporthallen, een congrescentrum, een logistiek centrum, opleidingsgebouwen, een legeringsgebouw en een tweetal verblijfsgebouwen zijn in die tijd op het terrein gebouwd, in een moderne, functionele architectuurstijl.

  • Er staan ook twee recente gebouwen, wat gebeurt hier?

    Het Marechausseegebouw op de hoek van de Dijksgracht en de Kattenburgerstraat is in 2005 gebouwd. Ook het titaniumgebouw achter de muur is vrij nieuw; hier is het depot van Het Scheepvaartmuseum gehuisvest. Dit gebouw is in 2002 gebouwd, naar een ontwerp van Liesbeth van der Pol.

  • Wat gebeurt er met de bestaande gebouwen?

    De meeste bestaande gebouwen op het terrein worden tijdelijk verhuurd zolang de definitieve ontwikkelingen nog niet zijn gestart. Ook is het waarschijnlijk dat enkele van deze gebouwen worden hergebruikt om de historie van het terrein te behouden. Een deel kan ook gesloopt worden om plaats te maken voor extra openbare ruimte of nieuwbouw.

  • Wat gebeurt er met het erfgoed?

    Waardevolle en beeldbepalende bebouwing blijven in de toekomst behouden. Dit geldt bijvoorbeeld ook voor (een deel van) de muur. De dienst Monumenten en Archeologie van de gemeente Amsterdam heeft onderzoek gedaan naar de waarde van de gebouwen en aanbevelingen gedaan.

  • Blijft de muur staan?

    Een deel van de muur is van monumentale waarde. Monumentale delen van het terrein blijven sowieso behouden.