Verantwoord cameratoezicht in de stad

Shuttercam-project

Cameratoezicht kan bijdragen aan een leefbare stad door bijvoorbeeld drukte of verkeersbewegingen te meten. Tegelijkertijd is het belangrijk dat de privacy van bewoners gewaarborgd is en niemand zich bespied voelt. Het Shuttercam-project op Marineterrein Amsterdam is een experiment om te onderzoeken hoe het gebruik van camera’s in de openbare ruimte hand in hand kan gaan met privacy, autonomie en transparantie.

Shuttercam-project

Cameratoezicht kan bijdragen aan een leefbare stad door bijvoorbeeld drukte of verkeersbewegingen te meten. Tegelijkertijd is het belangrijk dat de privacy van bewoners gewaarborgd is en niemand zich bespied voelt. Het Shuttercam-project op Marineterrein Amsterdam is een experiment om te onderzoeken hoe het gebruik van camera’s in de openbare ruimte hand in hand kan gaan met privacy, autonomie en transparantie.

  • In het kort

    Op het Marineterrein is sinds de zomer van 2020 een experiment gaande met camera’s en schermen die de drukte in kaart brengen: de druktemeter.
    Met het Shuttercam-project wordt hier een verdieping in aangebracht. Dit project onderzoekt hoe afschermkappen – shutters – die over de camera’s geplaatst zijn, kunnen bijdragen aan nieuwe, ‘verantwoorde’ manieren van cameratoezicht in de stad.

    Aan de basis van dit project ligt de notie dat het voor bewoners niet altijd duidelijk is of en wanneer een camera iets registreert. Daarnaast wordt aan de kaak gesteld of het nodig is dat veiligheidscamera’s continu aan staan. 

    De Shuttercams brengen op drie plaatsen op het Marineterrein de drukte in kaart. In plaats van constant te monitoren, werken de camera’s alleen tijdens piekuren en is dankzij de shutter duidelijk te zien wanneer een camera aan of uit staat. 

  • Feiten

    Drie shuttercamera’s op drie locaties met verschillende eigenschappen:

    • Camera 1 op het dak van Kanteen25 werkt volgens een bepaald tijdschema, waarbij duidelijk te zien is wanneer de camera aan en uit staat.
    • Camera 2 staat naast gebouw 001 (de Commandantswoning). Ook deze camera werkt volgens een bepaald tijdschema maar kan door voorbijgangers met een grote knop 15 minuten worden uitgezet.
    • Camera 3 hangt aan een pilaar bij gebouw 027. Deze camera is voorzien van een mechanisme dat wekelijks moet worden opgewonden om de camera in gebruik te houden. Dit zorgt ervoor dat het meer moeite kost om de camera te laten draaien en komt voort uit de kritiek dat het te gemakkelijk is een camera continu aan te laten staan zonder tussentijdse evaluatie.
  • Info

    Net als bij het experiment met de druktemeter staat de privacy van bezoekers van het Marineterrein bij het Shuttercam-project voorop. Met behulp van een computeralgoritme wordt enkel het aantal bezoekers geteld.

    Bezoekers komen geanonimiseerd in beeld. Videobeelden worden – via een beveiligde end-to-endencryptieverbinding – lokaal en automatisch verwerkt tot data en daarna gewist. Aan het verwerken van de beelden tot data komen dus geen mensenogen te pas.

    Shuttercam is een project van het Responsible Sensing Lab (RSL), een samenwerking van de gemeente Amsterdam en AMS Institute en onderdeel van Marineterrein Amsterdam Living Lab. Dit project wordt uitgevoerd door Tapp, LIFE Electronic en Bureau Marineterrein Amsterdam.

    Het RSL-team is erg benieuwd naar uw mening over dit experiment. Stuur een e-mail naar rsl@ams-institute.org als u vragen of opmerkingen hebt of stuur een whatsappbericht naar +31(0)6-3888-4192.