AMdEX democratiseert datahandel

18 May 2022

Op straat, in een weiland, op daken en in vliegtuigen, op allerlei plekken worden data verzameld. Met die data kunnen we onze leefomgeving verbeteren, biodiversiteit vergroten of duurzamer reizen. Er is alleen een probleem: bijna niemand wil die data delen. ‘Digitale notaris’ AMdEX wil dat oplossen. 

Op het Marineterrein wordt gemeten hoe druk het is, of de waterkwaliteit in orde is, wat voor geluiden er op de Voorwerf hoorbaar zijn en hoe mensen omgaan met cameratoezicht. Dat levert een schat aan data op. Na analyse kan die data voor allerlei nuttige doeleinden worden gebruikt. Maar dan moeten die data wel bij de juiste personen of organisaties terechtkomen. En daar ligt nou net het probleem. 

‘We zien allemaal de waarde van data in. Toch willen we het liever niet delen, want dan zijn we er de controle over kwijt’, vertelt medeoprichter van AMdEX Willem Koeman. ‘Nadat we het verstuurd hebben, weten we niet meer wat ermee gebeurt. Niet zo gek dus dat veel partijen niet staan te springen om hun data zonder meer te delen. Want van wie zijn de data als het eenmaal gedeeld is en wie krijgt er nog meer inzage in?’ 

Digitale notaris
Data is te waardevol om ‘zomaar’ te delen. En dus is er volgens Willem een soort digitale notaris nodig. En dat is AMdEX. ‘Met AMdEX creëren we een onafhankelijke laag tussen twee partijen die data willen uitwisselen. We leggen van tevoren vast onder welke voorwaarden de data gedeeld worden en maken afspraken over het gebruik. En als het dan alsnog misgaat, is AMdEX er om het op te lossen.’ 

Test data delen
Met onder andere de data die op het Marineterrein verzameld worden, is AMdEX nu aan het testen hoe data het best gedeeld kunnen worden. Zo ontwikkelde AMdEX de Happy Flow, dat geïnteresseerden een ideale omgeving biedt om gewenste data te verkrijgen. Na een verzoek om bepaalde data krijgt de data-infrastructuur van het Marineterrein een notificatie. AMdEX controleert het verzoek en maakt een zogeheten sub-package van de opgevraagde data. Dit wordt dan als link verstuurd en kan direct worden gedownload. 

Persoonlijke datakluisjes
Tests zoals deze op het Marineterrein zijn voor AMdEX een goede testcase voor hoe het de rol van digitale notaris ook op grotere schaal kan vervullen. Zo kan AMdEX organisaties en zelfs overheden helpen kosten te besparen, te verduurzamen en efficiënter te werk te gaan. Maar ook op persoonlijk niveau denkt Willem dat AMdEX in de toekomst betekenis kan hebben. ‘Iedereen creëert natuurlijk ook zelf data en daarmee gaan techbedrijven aan de haal. Wat nu als we een soort kluisjes voor onze data hebben en zelf bepalen wat ermee gebeurt en wie je toegang geeft? Je zou zelfs kunnen besluiten je data te verkopen! Ook hierin kan AMdEX in de toekomst een rol spelen.’   

Neutrale partij
AMdEX zorgt er dus voor dat we controle houden over onze eigen data. Maar wie houdt er dan controle over AMdEX? Ook daar is over nagedacht, vertelt Willem. ‘We willen datahandel democratiseren. Daarom is AMdEX een vereniging van meerdere partijen die meebeslissen en toezicht houden. Zo zorgen we ervoor dat we neutraal blijven en dat de data onder de juiste voorwaarden van A naar B kunnen gaan.’ 

AMdEX is een samenwerkingsverband van Amsterdam Economic Board, SURF, AMS-IX, Dexes en de Universiteit van Amsterdam en wordt financieel ondersteund door het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling en de provincie Noord-Holland. 

Tekst: Sjoerd Ponstein