Eeuwenoud internet op Marineterrein

13 februari 2015

De werkplaats Archeologie op het Marineterrein wroet in de Amsterdamse grond naar informatie en verhalen uit ons verleden. Daar kan iedereen aan meewerken.

Jerzy Gawronski en zijn collega’s waren met hun werkplaats Archeologie de eerste nieuwe huurders van de Voorwerf. Wat doen ze daar?

Wat zit er onder de grond van het Marineterrein?

“Het Marineterrein heeft een rijke historie, maar de vraag is wat daar onder de grond van over is. De oude Voorwerf was vroeger de scheepswerf van de Admiraliteit. In de 17e eeuw bouwde men hier houten oorlogsschepen. Daarna kwam de productie van stalen marineschepen. Door het gebruik van zware machines zijn de overblijfselen van de houtbouw waarschijnlijk verloren gegaan. Wat deze plek uniek maakt is dan ook niet wat er onder de grond zit, maar vooral het verhaal.”

Wat is het verhaal van het Marineterrein?

“Hier op het Marineterrein werden oorlogsschepen gebouwd. Technisch gezien waren dat innovatieve vaartuigen. Datzelfde geldt voor VOC-schepen, die hiernaast op Oostenburg werden gebouwd. Deze legden weer de scheepsverbindingen van en naar de rest van de wereld. In de Gouden Eeuw was Amsterdam het knooppunt van informatie. Alles kwam samen op Kattenburg. Nu is onze stad de internetgateway naar Europa. Het nieuwe Marineterrein wordt een combinatie van historie en innovatie. Dat vind ik spannend.”

Jullie onderzoeken veel maritieme voorwerpen. Waarom?

“Dat komt natuurlijk omdat de geschiedenis van Amsterdam zo nauw verweven is met de scheepvaart. Maar schepen zijn ook een dwarsdoorsnede van het leven. Ze zijn een drijvend dorp. Door de voorwerpen van vergane schepen te onderzoeken komen we veel te weten over hoe mensen in die tijd leefden. Hoe aten ze? Wat voor een bril droegen ze? Welke apparatuur gebruikten ze? Maar ze brachten ook informatie mee over hoe andere werelddelen eruitzagen: specerijen, gebruiksvoorwerpen, mensen en dieren. Je zou kunnen zeggen dat ze daarmee het internet – de belangrijkste informatiebron – vormden van de 17e en 18e eeuw.”

Wat kan de werkplaats Archeologie voor het Marineterrein betekenen?

“We willen helpen het verhaal over het terrein en Amsterdam te vertellen. Door het publiek bij ons werk te betrekken. Onze grootste opdracht op dit moment is onderzoek naar voorwerpen die zijn opgegraven bij de aanleg van de Noord/Zuidlijn. Hiervan maken we een kunstwerk voor in station Rokin. Dat gaan we bouwen op het Marineterrein. Het liefst willen we dat het publiek bij de bouw van dit kunstwerk kan komen kijken. Onze werkplaats krijgt in de loop van het jaar ook een publieksfunctie.”

MAT-1024_15_Jerzy

Jerzy Gawronski en zijn collega’s waren met hun werkplaats Archeologie vorig jaar de eerste nieuwe huurders op de Voorwerf.